Nieuws

Deze rubriek is een vergaarbak van zaken die een beeld geven van nieuwe ontwikkelingen. Studenten, scholieren en journalisten zoeken regelmatig naar dit soort informatie.

Griep 2015

Het griepvaccin van dit seizoen blijkt niet te werken en dus regent het ziekenhuisopnames vanwege luchtweginfecties. Jammer dat zo weinig mensen weten dat homeopathie bewezen effectief is bij luchtweginfecties.

Gebruik homeopathie in Duitsland weer gestegen

Hoe lang kan de Nederlandse overheid de onderdrukking van de alternatieve geneeskunde nog volhouden? In Amerika heeft men ingezien dat regulier en alternatief moet samenwerken sinds blijkt dat wetenschappelijk bewijs beide visies evenveel ondersteunt. In Duitsland is het gebruik van homeopathie weer gestegen van 53% van de bevolking in 2009 tot 60% in 2014.

Sollen met bewijs voor homeopathie

Een onderzoeker met 30 jaar ervaring in chirurgie en anaesthesiologie, zonder affiniteit met homeopathie, is in opstand gekomen tegen het gebruik van allerlei trucs om het bewijs voor homeopathie te ontkrachten. Robert Hahn (Forsch. Komplementärmedizin, 2013) concludeert dat het bewijs voor homeopathie alleen onderuit gehaald kan worden door 90% van alle onderzoeken weg te strepen op dubieuze gronden, of door twijfelachtige statistiek toe te passen.

Weinig verschil tussen reguliere en alternatieve artsen

Artsen schrijven in meer dan de helft van de gevallen (reguliere) geneesmiddelen 'off-label' voor, voor een andere aandoening dan waarvoor het middel onderzocht is (NRC 18-10-2014). De meeste artsen staan hier vierkant achter, het helpt immers. Zo denken alternatieve artsen ook over niet-reguliere methoden.

UNESCO en homeopathie

Op 8 oktober 2014 hield de UNESCO een symposium over de elektromagnetische eigenschappen van water, een mogelijke verklaring voor de werking van homeopathie. De Nobelprijs winnaar Luc Montaignier en de wiskundige Cédric Villani (Fields Medal in 2010) waren de aanjagers van dit symposium. Eindelijk lijkt de wetenschappelijke wereld meer open te staan voor bijzondere eigenschappen van levende systemen en de mogelijkheid dat hier andere werkingsmechanismen dan van reguliere medicijnen kunnen bestaan.

Met alternatieve geneeskunde 10,1% besparen

Gezondheidseconoom Kooreman en onderzoeker Baars vergeleken bij ruim anderhalf miljoen Nederlanders, gedurende zes jaar, de zorgkosten. Huisartsen met kennis van alternatieve geneeskunde werken 10,1% goedkoper. In het laatste levensjaar is dit verschil bijna 1200 euro per patiënt. De sterfte bij patiënten van alternatieve artsen is niet hoger. Deze cijfers werden augustus 2014 gepubliceerd in de vrij toegankelijke versie van het British Medical Journal. U kunt dit artikel hier vinden. De onderzoekers vinden het onverstandig dat de Nederlandse overheid het gebruik van alternatieve geneeskunde afremt, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Duitsland, Zwitserland en de Verenigde Staten.

Het geheugen van water bevestigd

Waar tegenstanders het meest over vallen is dat homeopathie niet kan werken als reguliere geneeskunde door de hoge verdunningen. De ervaring leert dat het anders werkt, er lijkt een 'geheugen' van water te bestaan dat ontstaat door het schudproces. Tegenstanders willen hier niet aan maar op juli 2014 zond de Franse televisie een rapportage uit met Luc Montaignier, een Nobelprijs winnaar die het HIV virus mede ontdekt heeft. Hij kan informatie die achterblijft, nadat een DNA molecuul door een homeopathische bereiding uit de oplossing verdwenen is, toch elektronisch registreren en opslaan. Deze informatie is overgebracht van het laboratorium in Parijs naar een ander, onafhankelijk, laboratorium in Italië. Daar is de structuur van het DNA molecuul voor 98% correct weer opgebouwd met deze elektronische informatie. De Franse uitzending is hier aan te klikken.

Antibiotica: waarom bestaande oplossingen negeren?

Op 25 en 26 juni 2014 vindt in het Haagse Vredespaleis een internationale ministeriële conferentie plaats over de mondiale aanpak van antibioticaresistentie. De bewindslieden negeren het feit dat veel artsen integrale geneeskunde toepassen om de tekortkomingen van reguliere geneeskunde te ondervangen.

Zo is homeopathie bewezen effectief in het terugdringen van antibioticagebruik. Onlangs nog bleek dat Franse huisartsen met gebruik van homeopathie de helft minder antibiotica voorschrijven (Grimaldi, Plos One 2014). Een van de belangrijkste aanleidingen voor het voorschrijven van antibiotica is de bovenste luchtweginfectie. Shang et al (Lancet 2005) vonden in een vergelijkende studie van homeopathie met reguliere geneeskunde een sterk effect van homeopathie bij bovenste luchtweginfecties. Zij constateerden ook dat de kwaliteit van homeopathische onderzoeken beter was dan van reguliere onderzoeken. Dat men deze resultaten toch negeert vanwege vermeende tekortkomingen van homeopathische onderzoeken getuigt niet van een open mind.

Een open mind is een basisvoorwaarde bij het zoeken naar oplossingen voor een probleem dat al tientallen jaren bestaat en waarvoor nog geen reguliere oplossing in zicht is. Homeopathie wordt al twee eeuwen wereldwijd toegepast door honderdduizenden artsen en miljoenen patiënten.

Tevreden gebruikers

Maart 2014 kwam het CBS met nieuwe cijfers over alternatieve geneeswijzen. Als altijd zijn acupunctuur en homeopathie de meest gebruikte methoden. De waardering voor de alternatieve behandelaar is hoog met een rapportcijfer 8,1; de huisarts kreeg 7,7.

'Alternatieve' patiënten vogelvrij

In 2013 is de tweede evaluatie van de Wet BIG verschenen. Hoewel dit stuk erkent dat de Wet BIG vooral bedoeld was om patiënten die ook gebruik maken van alternatieve geneeskunde te beschermen wordt nu geadviseerd om alternatieve geneeskunde maar niet via de Wet BIG te regelen,. De reden hiervan is pikant: de Nederlandse overheid heeft alternatieve geneeskunde tot nu toe niet willen regelen. Klik hier voor meer informatie.

Minister, antibiotica en homeopathie

Op 28 november 2013 roept minister Schippers op om minder antibiotica te gebruiken bij mens en dier. Nu ben ik als huisarts homeopathie gaan doen om minder antibiotica te gebruiken. Dat lukt mij al 35 jaar. Er is afdoende wetenschappelijk bewijs dat homeopathie effectief is bij luchtweginfecties, waarvoor de meeste antibiotica worden voorgeschreven. Er is ook wetenschappelijk bewijs voor minder antibioticagebruik bij dieren door homeopathie. Dus, waarom wil de minister homeopathie de nek omdraaien?

Volkskrant fluit eigen Ombudsvrouw terug

De Ombudsvrouw van de Volkskrant, Margreet Vermeulen, schreef op 19 oktober 2013 dat de redactie van deze krant veel meer ruimte biedt aan tegenstanders van alternatieve geneeswijzen dan aan voorstanders. De tegenstanders krijgen herhaaldelijk ruimte voor opiniestukken van 800 woorden en de voorstanders zien dan af en toe een ingezonden brief van maximaal 250 woorden als antwoord geplaatst. De chef wetenschap van de Volkskrant vertelt de Ombudsvrouw dat vaststaat dat homeopathie niet werkt, "er liggen stapels onderzoeken". Deze 'stapels onderzoeken' bewijzen juist dat het effect van homeopathie niet onder doet voor reguliere geneeskunde. De vertegenwoordigende organisaties van honderdduizend patiënten en 400 artsen die alternatieve geneeswijzen toepassen stuurden een opiniestuk van 800 woorden om dit toe te lichten, klik hier voor dit artikel. De reactie van de Volkskrant is precies zoals de eigen Ombudsvrouw aangeeft: er is geen ruimte voor dit opiniestuk, wel voor een korte ingezonden brief, naast die van de tegenstanders.

Een week later doet de Ombudsvrouw verslag van de felle reacties op de vorige column. Nu schrijft zij: “Daar komt nog bij [dat] de reguliere artsen ook wel eens kwakzalvertherapie toepassen. Vier van de tien ‘gewone’ kinderartsen geeft bijvoorbeeld weleens kruiden of homeopathische middelen”. Een week eerder meldde de Ombudsvrouw dat de alternative artsen geen kans kregen om te bestrijden dat homeopathie kwakzalverij is.

Evidence Based Regeren?

Minister Schippers van Volksgezondheid wil alternatieve geneeskunde uitroeien. Op alternatieve behandeling door artsen moet BTW betaald worden en over enkele jaren raken alternatieve artsen hun artsentitel kwijt. Allemaal omdat reguliere geneeskunde bewezen zou zijn volgens de Minister en alternatieve geneeskunde niet. Je zou verwachten dat de Minister deze bewering kan onderbouwen. Zo moeilijk kan dat niet zijn, bijvoorbeeld door het lemma Evidence Based Medicine op Wikipedia op te zoeken. Daar kunt u lezen dat binnen de gerenommeerde Cochrane database in 2001 160 reguliere reviews geanalyseerd zijn en in 2004 145 alternatieve reviews. De uitkomst: in de reguliere geneeskunde laat 41,3% van de reviews een positief effect zien en in de alternatieve geneeskunde 38,4%. Het wekt dan ook geen verbazing dat in 2005 een vorige Minister Volksgezondheid niet wilde ingaan op het verzoek van de homeopathische artsen om het bewijs voor homeopathie door de Gezondheidsraad te laten analyseren. Politici schrikken niet terug voor leugens om hun vriendjes in de fundamentalistische tak van de reguliere geneeskunde te plezieren. Dat heet nepotisme, maar je zou het ook bestuurlijke kwakzalverij kunnen noemen.

Open brief aan de minister

De Nederlandse minister Volksgezondheid heeft suggesties gevraagd aan het veld voor besparingen in de gezondheidszorg. In een open brief van het Patiënten Platform Complementaire Gezondheidszorg (PPCG) wordt uitgelegd hoe o.a. homeopathie bijdraagt aan besparing, volgens wetenschappelijk onderzoek geeft dit 15% besparing. Klik hier voor de brief. De brief is mede ondertekend o.a. door carbaretier Freek de Jonge, prof. Herman Wijffels en prof. Ivan Wolffers.

Nederlandse alternatieve patiënt ontmoedigd

In 2013 heeft de Nederlandse overheid een aantal maatregelen genomen om de patiënt die gebruik maakt van homeopathie en andere alternatieve geneeswijzen alle bescherming te ontnemen. Waar een homeopathisch zelfhulpmiddel voor dient mag nergens vermeld staan, artsen die zich speciaal toeleggen op homeopathie (zoals bij erkende medische specialismen gebruikelijk) verliezen hun artsentitel en patiënten die gebruik maken van homeopathische artsen moeten BTW gaan betalen. Zo drijft de overheid de patiënt terug naar de reguliere geneeskunde nadat de patiënt gemiddeld langer dan twee jaar geen baat gehad heeft bij reguliere geneeskunde. Het bewijs voor homeopathie, waar de overheid vroeger om vroeg, doet nu niet meer ter zake. Rond 1850 zagen we iets vergelijkbaars met de arts Semmelweis en antisepsis: in plaats van te onderzoeken of antisepsis werkt werd Semmelweis uit de medische stand gezet.

Regulering homeopathie opleiding in Italië

Eind 2012 is in samenwerking met de Italiaanse artsenorganisatie de basis gelegd voor een door de overheid gereguleerde opleiding voor acupunctuur, homeopathie en kruidengeneeskumde voor artsen.

Weer kinkhoest

Kinkhoest neemt weer toe sinds 1996. Het nieuwe vaccin dat tien jaar geleden geïntroduceerd is helpt ook niet. Ook bij deze ziekte hebben mensen meer baat bij homeopathie dan bij reguliere geneeskunde.

Kwakzalverij met antibiotica

Opnieuw blijkt dat antibiotica geen effect hebben bij luchtweginfecties (Lancet 18-12-2012). We weten ook dat antibiotica steeds grotere problemen geven. En toch gaat de helft van de mensen die hoesten met een antibioticumkuur naar huis. Willens en wetens iets voorschrijven dat niet baat en veel kans op schade geeft dus; volgens het woordenboek is dat kwakzalverij. Maar we begrijpen hoe antibiotica werken. Daarom heet antibiotica voorschrijven onder artsen geen kwakzalverij, maar homeopathie wel.

Sterke toename gebruik reguliere geneesmiddelen bij kinderen

De krant van 9 november 2012 (NRC) bericht een sterke toename van regulier geneesmiddelgebruik bij kinderen sinds 2005. Rond 2000 gaven veel ouders de voorkeur aan homeopathische geneesmiddelen voor hun kinderen. Sinds Hoogervorst in 2003 minister van Volksgezondheid werd is de hetze tegen homeopathie uitgebreid naar de overheid. Hoogervorst klopte zichzelf op de borst dat hij het vertrouwen in homeopathie ondermijnd had (12-11-2005). Is dit nu het gewenste resultaat?

Nog een interessante opmerking uit dit artikel: "Opmerkelijk is dat veel medicijnen die kinderen gebruiken, niet zijn getest op kinderen. Dat is niet verplicht, omdat testen op kinderen wordt beschouwd als onethisch". Is het wel ethisch om het veel veiliger alternatief homeopathie te ontmoedigen?

In een oorlog sneuvelt de waarheid het eerst

Het is duidelijk dat de tegenstanders van homeopathie een oorlog begonnen zijn. Waar bij reguliere middelen veel gezondheidsclaims onterecht zijn wordt bij homeopathie iedere claim verboden. Oud-directeur van de Nationale Ziekenhuisraad Huib van den Doel merkt op (Trouw 12 juli 2012): "Als homeopathie en aanverwante zaken zo onschuldig, nietszeggend en niet-werkend waren, zou men er niet zo'n strijd tegen voeren". De tegenstanders ontkennen inmiddels niet meer dat er dubbelblind onderzoek naar homeopathie is, maar wijzen op tekortkomingen en 'vergeten' dat deze bij regulier onderzoek sterker aanwezig zijn. Een aantal van hun uitspraken: 1. Onderzoeken naar homeopathie betreffen kleinere groepen patiënten. 2. Er worden minder ongepubliceerde studies meegeteld (die meestal negatiever uitkomen). 3. Tegenover positieve studies staat een veelvoud van negatieve studies. 4. De kwaliteit van homeopathie onderzoek is slechter.

Maar nu de feiten, verzameld in een vergelijkende analyse van 110 homeopathische en 110 reguliere studies in 2005 in the Lancet (Shang et al):

  1. Het gemiddelde aantal patiënten in homeopathische studies is 65,5, in reguliere studies 65
  2. Bij homeopathie in deze vergelijking 16 ongepubliceerde studies, bij reguliere geneeskunde geen; dus bij homeopathie minder vertekening door niet publiceren.
  3. Bij homeopathie 15 (14%) studies waarbij het placebo meer effect had dan het echte middel, bij reguliere studies ook 15
  4. Bij homeopathie 21 (19%) goede studies, bij reguliere geneeskunde 9 (8%)

De tegenstanders speculeren op het feit dat dergelijke analyses moeilijk leesbaar zijn. Laat de Gezondheidsraad de feiten maar eens beoordelen. De homeopathische artsen hebben dit jaren geleden al voorgesteld aan de minister van Volksgezondheid, maar die wil dit niet..

Higgs en homeopathie

Homeopathie werd en wordt nog steeds belachelijk gemaakt met ideeën gebaseerd op het zogeheten 'standaardmodel'. Stel je eens voor: één druppel in de oceaan oplossen Nu het Higgs deeltje gevonden lijkt weten we weer dat dit standaardmodel niet klopte. Stel je eens voor: een oceaan die niets weegt.

Wat de Volkskrant niet wil weten

De wetenschapsredactie van de Volkskrant staat sterk onder invloed van de Vereniging tegen Kwakzalverij. Dan wordt ieder nieuws dat nadelig is voor homeopathie paginagroot uitgemeten met de bekende flauwe toespelingen op verdunningen (30 juni 2012). Tegengeluiden worden niet geduld, klik hier voor een zonder opgaaf van redenenn geweigerde ingezonden brief.

'Alternatieve' huisarts is tevredener in zijn werk

Een enquête onder meer dan 1000 Duitse huisartsen laat zien dat de huisartsen die ook alternatieve methoden als acupunctuur en homeopathie toepassen meer tevredenheid in hun werk hebben (BMC Complementary and Alternative Medicine 2011;11:131).

Verkoudheid

Het wordt steeds duidelijker dat terugkerende verkoudheden bij kinderen met reguliere middelen niet effectief behandeld kunnen worden, niet met antibiotica en zelfs niet met amandelen knippen. Ouders die er bij artsen op wijzen dat homeopathie wel helpt worden niet gehoord. Weinig artsen weten dat er zelfs wetenschappelijk bewijs is dat homeopathie werkt bij bovenste luchtweg infecties. Jammer van al die onnodige ingrepen.

Homeopathie ook in China

In het laatste grote land waar homeopathie nog nauwelijks aanwezig was, China, begint homeopathie nu te groeien. Beijing heeft eind 2011 meer dan 60 homeopathische artsen en er is een leerstoel homeopathie aan een universiteit.

Griepprik in het gedrang

Volgens het Geneesmiddelenbulletin (oktober 2011) werkt de griepprik niet, terwijl dit voor veel artsen de meest succesvolle behandeling in de geneeskunde is. Weer eens een bewijs hoe ondoorzichtig een wetenschappelijke discussie kan zijn. Aan het bewijs voor griepvaccinatie wordt getwijfeld en ook aan het bewijs voor homeopathie. Toch vinden deskundigen het onethisch om niet te vaccineren tegen griep en de overheid heeft hier 30 miljoen euro per jaar voor over. In het algemeen is de kwaliteit van homeopathie onderzoek beter dan van regulier onderzoek. Waarom wordt homeopathie dan niet erkend?

Is your mum on drugs?

Augustus 2011 vraagt het British Medical Journal aandacht voor teveel medicijngebruik bij ouderen. Er wordt een schokkend voorbeeld genoemd en een onderzoek geciteerd waar het aantal medicijnen bij ouderen verlaagd werd van gemiddeld 8 naar gemiddeld 4. Slechts bij 2% van de ouderen lukte dit niet en 90% voelde zich gezonder na deze vermindering van (reguliere) medicatie.

Hoe deskundig zijn tegenstanders van homeopathie?

Het valt op dat artsen na enige ervaring met homeopathie zelden volhouden dat homeopathie niet werkt. De Engelse professor Edzard Ernst werd altijd naar voren geschoven als een tegenstander met jarenlange ervaring als homeopathisch arts. Ernst bevestigde dit regelmatig ook zelf . Totdat hij in een interview in het blad van de Duitse homeopathische artsenvereniging (april 2010) moest toegeven dat hij nooit geregistreerd is als homeopathisch arts en geen enkele opleiding in homeopathie afgerond heeft. Zijn enige werkervaring is een half jaar in een kliniek voor natuurgeneeskunde.

Twintig jaar bewijs voor homeopathie

Februari 1991 verscheen in het British Medical Journal een analyse van het dubbelblind bewijs voor homeopathie (Kleijnen e.a.). Het dubbelblind bewijs wordt gezien als het hoogst haalbare en meer dan 75% van de reguliere geneeskunde heeft dit bewijs niet geleverd. Deze analyse was uitgevoerd door de Universiteit van Maastricht in opdracht van de Nederlandse Staatssecretaris Volksgezondheid. De conclusie van deze analyse was dat het bewijs voor homeopathie niet onderdoet voor regulier bewijs. Deze conclusie staat nog steeds als een huis en inmiddels weten we ook dat de kwaliteit van dit bewijs hoger is dan van regulier bewijs, dat er minder sprake is van achterhouden van negatieve resultaten en dat homeopathie goedkoop is.

En ja, al die tijd en nog steeds verschijnen er ook homeopathie onderzoeken waarvan het resultaat niet statistisch significant positief is. Dat is voor reguliere geneeskunde niet anders.

Homeopathie om antibioticagebruik te minderen

De problemen met antibiotica nemen kritieke vormen aan (Kluytmans, Vandenbroucke-Grauls, van der Meer, Ned Tijdschr Geneesk. 2010:1711-1712). Het grootste probleem is resistentie terwijl er al jaren geen nieuwe antibiotica op de markt komen die hiervoor een oplossing kunnen bieden. In Europa zijn jaarlijks 400.000 mensen geïnfecteerd met resistente bacteriën. Antibiotica worden beschouwd als een van de grootste ontdekkingen in de geneeskunde; hierdoor hoefde men niet meer dood te gaan aan een longontsteking. Inmiddels zijn we weer zover dat mensen doodgaan aan een longontsteking vanwege resistente bacteriën. Toen ik in 1978 als (regulier werkend) huisarts begon wisten we al dat we het gebruik van antibiotica moesten minderen. Patiënten wezen mij op de bruikbaarheid van homeopathie en inderdaad blijken huisartsen met homeopathische kennis minder antibiotica voor te schrijven. Klik hier om hier meer over te lezen.

Alternatieve huisarts werkt goedkoper

Onderzoek van de Tilburgse hoogleraar gezondheidseconomie Kooreman en de Leidse epidemioloog Baars toont aan dat huisartsen met aanvullende opleiding in anthroposofie, homeopathie of acupunctuur beduidend goedkoper werken dan hun reguliere collega's. Bovendien leven hun patiënten langer. Dit onderzoek is gebaseerd op de gegevens van 150 duizend verzekerden van zorgverzekeraar Azivo. Bron: Volkskrant 8 juni 2010.

Nederlandse artsen erkennen toegevoegde waarde van alternatieve geneeskunde

Het artsenblad Arts & Auto (mei 2010), heeft een enquête gehouden onder meer dan 4.000 professionals in de gezondheidszorg, vooral huisartsen en medisch specialisten. Een meerderheid van 58% vindt dat alternatieve geneeswijzen toegevoegde waarde hebben in vergelijking met reguliere geneeskunde.

Geen antibiotica bij vee, maar wat dan?

De dreiging van resistente bacteriën door gebruik van antibiotica bij vee wordt steeds groter. Het gebruik van bepaalde antibiotica bij vee wordt nu verboden. Maar wat moeten boeren dan doen? Onderzoek van de Landbouwuniversiteit Wageningen (Camerlink I, Ellinger L, Bakker EJ, Lantinga EA . Homeopathy 2010, 99; 57–62) toont aan dat darminfecties bij biggen succesvol behandeld kunnen worden met homeopathische middelen.

Effect van homeopathie op borstkankercellen

In India, één van de landen waar homeopathie volledig erkend is, wordt homeopathie regelmatig toegepast bij kanker. Het Amerikaanse National Cancer Institute heeft een aantal van deze behandelingen geëvalueerd en constateerde dat er reden was voor nader onderzoek (Oncology Reports 2008;20:69-74). Dit was voor het Anderson Cancer Center in Houston (VS) aanleiding om de gebruikte middelen in een reageerbuis te testen op borstkankercellen. Het effect op zieke cellen bleek vergelijkbaar met het reguliere kankermiddel Taxol, maar zonder het van Taxol bekende schadelijk effect op gezonde cellen. Het onderzoek is gepubliceerd in het gerenommeerde reguliere tijdschrift International Journal of Oncology (2010 Feb;36(2):395-403).

Cellenexperiment steeds beter reproduceerbaar

Dat homeopathie invloed kan hebben op celculturen leidde tot veel ophef na een publicatie in Nature in 1988. Destijds bleek de proef onvoldoende reproduceerbaar. Inmiddels is de proefopzet vergaand geautomatiseerd en de reproduceerbaarheid verder verbeterd (Inflammation Research 2009, 58:755-764).

Homeopathie erkend in Spanje

Op 29 september 2009 heeft het Spaanse parlement unaniem een wetsontwerp aangenomen dat homeopathie erkent als medische methode. Medio 2010 wordt homeopathie ook erkend door de Spaanse artsenorganisatie.

Veiligheid van homeopathie

Volgens de Stichting Consument en Veiligheid veroorzaken vergiftigingen met medicijnen jaarlijks meer dan 400 ziekenhuisopnames van kinderen van 0 tot en met 4 jaar. In Zwitserland is onderzocht hoe dit met homeopathische middelen zit (Eur. J Integr Med. 2009:202-203). In 10 jaar werden 2355 onbedoelde innames van homeopathische middelen geregistreerd bij kinderen tot 16 jaar. In 9 van deze gevallen werden milde verschijnselen geconstateerd, verder niets zodat ziekenhuisopnames niet nodig waren. Homeopathie is zo veilig omdat het anders werkt. Door het bereidingsproces ontstaat een signaal dat het eigen herstelvermogen activeert.

Nobelprijswinnaar: elektromagnetische signalen na verdunnen + schudden

De viroloog Luc Montagnier is mede-ontdekker van het HIV virus. Hiervoor heeft hij in 2008 de Nobelprijs voor physiologie en geneeskunde ontvangen. Kort daarna publiceerde hij een artikel (Interdisc Sci Comput Life Sci 2009;1:81-90) waarin beschreven wordt dat een oplossing van bacteriën na een homeopathisch bereidingsproces (verdunnen + schudden) elektromagnetische signalen uitzendt. Het schudden was essentieel hierbij.

Antibiotica werken averechts bij oorontsteking

Nederlands dubbelblind onderzoek (BMJ 2009;339:b2525) heeft aangetoond dat antibiotica de herhaling van middenoorontsteking bevorderen. Bij een placebo heb je 43% kans op herhaling, na antibiotica 63%.

Bij eerder Nederlands dubbelblind homeopathie onderzoek (de Lange, BMJ 1994;309:1329-32) was het antibiticagebruik onder placebo 51% en met homeopathie 38%. Diverse andere onderzoeken bevestigen de afname van antibioticagebruik met homeopathie.

Alternatieve geneeskunde in Zwitserse grondwet

De Zwitserse overheid probeerde in 2005, ondanks positieve onderzoeksresultaten, alternatieve methoden als homeopathie, antroposofie en chinese geneeskunde uit te bannen. Hierop ontstond een volksopstand die leidde tot een referendum op 17 mei 2009. Daarbij koos 67% van de Zwitsers voor alternatieve geneeskunde. Het recht op alternatieve geneeskunde wordt nu in de Zwitserse grondwet opgenomen en op grond hiervan moet alternatieve geneeskunde worden geïntegreerd in de medische opleiding en in onderzoek.

Alternatieve geneeskunde wordt in Amerika regulier

Volgens de American Hospital Association (januari 2009) biedt meer dan eenderde van de Amerikaanse ziekenhuizen alternatieve geneeskunde aan, waaronder: acupunctuur, homeopathie, chiropraxy, voeding, massage en kruiden. Dit geldt ook voor topziekenhuizen (bron: newsmax.com).

Acht jaar tevredenheid bij chronisch zieken

Op 17 december 2008 publiceerden onderzoekers van de Universiteit Berlijn de lange termijn resultaten van homeopathie bij chronisch zieken (http://www.biomedcentral.com/1471-2458/8/413). In totaal werden 3.709 patiënten onderzocht. Bij aanvang van de behandeling scoorden de patiënten 6,2 op een schaal van 0 t/m 10 voor de mate van ziek zijn. Na twee jaar was het ziektegevoel veminderd tot 2,9. Deze verbetering hield stand; na acht jaar was de mate van ziek zijn 2,1. Dit is een bevestiging van de reden waarom artsen homeopathie gaan toepassen: bij ziekten waar je met reguliere geneesmiddelen niet meer doet dan symptoombestrijding kun je met homeopathie wel grote en blijvende verbeteringen behalen.

Lancet studie 2005 dubieus

Augustus 2005 publiceerde het medisch tijdschrift the Lancet een analyse van homeopathie onderzoek met de conclusie dat homeopathie niet werkt. Deze conclusie was direct al discutabel omdat hij berustte op een selectie van onderzoeken. Kwalijk was dat deze selectie niet gespecificeerd werd. Richtlijnen, die ook the Lancet hanteert, verbieden een dergelijke publicatie. Toen de ontbrekende gegevens 4 maanden later werden vrijgegeven beweerden de auteurs dat hun conclusie op een vergelijking van homeopathie en reguliere geneeskunde berustte, maar dat bleek een leugen! Heranalyse van de gegevens door de Duitse statisticus Rainer Lüdtke en ondergetekende liet bovendien zien dat door verschillende merkwaardige keuzes naar de gewenste conclusie was toegewerkt. Op 11 december 2008 heeft de artsenvereniging voor homeopathie VHAN hierover een symposium gehouden in het gebouw van de KNMG. Voor het verslag hiervan klik hier.

Genen en medicijnen: oud nieuws

De nieuwste kennis over genetica wijst uit dat de gevoeligheid voor geneesmiddelen van persoon tot persoon kan verschillen. In de homeopathie is dit al meer dan twee eeuwen bekend. Omdat het effect van homeopathische middelen veel subtieler en daarmee veiliger is weet iedere homeopathische arts dat het middel alleen werkt als het bij het type mens past. In de reguliere geneeskunde ligt de persoonsgevoeligheid iets anders; de middelen werken zo sterk dat ze bij meer mensen een effect hebben, maar de bijwerkingen zijn weer extra gevaarlijk voor de groep die daar genetische gevoelig voor is.

Do we really know the truth about antidepressants? Or statins? Or any other drug on the market?

Deze vraag springt in het oog wanneer we bladzijde 533 van het British Medical Journal van 8 maart 2008 openslaan. Hetzelfde nummer bericht dat acupunctuur de succeskans van in vitro fertilisatie (reageerbuisbevruchting) vergroot (Manheimer), meer dan andere behandelingen waaronder hormonen. Dat maakt acupunctuur tot de veiligste bewezen behandeling voor dit doel op dit moment. Toch wil het redactioneel commentaar (Pinborg) daar niet aan, omdat we niet weten hoe het werkt en omdat er sprake kan zijn van publication bias, niet publiceren van negatieve resultaten. Een ander redactioneel commentaar (Lenzer) dat in hetzelfde nummer van BMJ staat vermeldt dat bij onderzoeken naar reguliere antidepressiva slechts 8% van de negatieve onderzoeken gepubliceerd wordt tegen 97% van de positieve onderzoeken. Aan het verduisteren van negatieve resultaten bij regulier onderzoek werkt zelfs de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) mee. De FDA had 'vergeten' om 9 van 47 trials ter beschikking van onderzoekers te stellen. Toevallig waren de resultaten van alle 9 vergeten trials negatief. Op grond hiervan werd bovenstaande vraag gesteld.

Geen antibiotica bij bovenste luchtweginfecties

Een onderzoek van ruim 3 miljoen huisartscontacten bij luchtweginfecties (BMJ 10 november 2007) toont aan dat antibiotica geen zin hebben bij bovenste luchtweginfecties. De kans dat je er een ernstige complicatie mee voorkomt is één op 4.000. De kans op bijwerkingen en resistentievorming is dan een groter probleem en maakt het middel erger dan de kwaal. Homeopathie is bij deze indicatie wel effectief (Lancet 27 augustus 2005) en veilig.

Amerikaanse artsenorganisatie wil CAM integreren

De Amerikaanse artsenorganisatie AMA (American Medical Association) heeft in 2006 een resolutie aangenomen waarin gepleit wordt voor betere opleiding van artsen op het gebied van complementaire en alternatieve geneeskunde (CAM).

ADHD? liever homeopathie

De Amerikaanse geneesmiddelenwaakhond heeft een ernstige waarschuwing tegen reguliere medicijnen voor hyperactiviteit (ADHD) uitgegeven. We wisten al dat deze medicijnen verslavend werken, maar nu blijken ze ook een spectaculaire stijging aan hartdood te veroorzaken (Ned. Tijdschr. v. Geneesk. 2006:1713-1714). Uit onderzoek van de Zwitserse kinderarts Frei blijkt dat homeopathie effectief is bij ADHD (Eur. J. Pediatrics 2005:758-767), zonder nadelige effecten.

Dankbare ouders

In het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde van 18 maart 2006 doen onderzoekers verslag van een onderzoek naar het gebruik van en tevredenheid met alternatieve geneeskunde in kinderpolikliniek van het St. Antonius Ziekenhuis Nieuwegein en het Wilhelmina Kinder Ziekenhuis te Utrecht. Dertig procent van de kinderen gebruikte alternatieve geneeskunde, waarvan de meesten homeopathie. Van de gebruikers van homeopathie waren de ouders in 74% van de gevallen tevreden tot zeer tevreden.

Ouderen bedreigd door geneesmiddelen

In het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde van17 september 2005 staat een artikel over het risico van een aantal reguliere geneesmiddelen bij oudere mensen. De inspectie voor de gezondheidszorg stelt vast dat 20% van de ouderen potentiëel gevaarlijke medicijnen krijgt. Van de ziekenhuisopnamen van ouderen wordt 6-17% veroorzaakt door medicijnen.

Homeopathie maakt gezondheidszorg goedkoper

In Duitsland loopt sinds het voorjaar 1997 een onderzoek naar kosten en effectiviteit van homeopathie. Dit onderzoek wordt uitgevoerd door een ziektekostenverzekeraar in samenwerking met de Duitse vereniging van homeopathische artsen.

Inmiddels zijn de volgende gegevens bekend:

Ook in Frankrijk is onderzoek gedaan naar de kosten van homeopathie: artsen die een homeopathische vervolgopleiding gevolgd hebben en de methode in hun praktijk toepassen werken 42% goedkoper dan hun collega's die alleen allopathie toepassen. En ook in België is onderzoek gedaan met vergelijkbare resultaten.

  Ga naar   begin columns


A.L.B. Rutten, arts voor homeopathie -

Aard 10 - Breda - 076 5227340